Is-solidarjetà bejn il-generazzjonijiet - l-esperjenza u energija, l-ahjar ricetta ghas-success fis-socjetà. L-anzjani li ghandhom l-esperjenza u z-zghazagh li ghandhom hafna iktar energija. Is-solidarjetà bejn ir-razza umana kienet minn dejjem il-pedament li fuqu emmen, hadem ghalih u bena sistemi ta’ gustizzja socjali ghas-socjetà taghna l-Partit Laburista.
It-twelid u it-tishih tal-welfare state ma setghax isir kieku ahna ma nemmnux fis-solidarjetà u ghalhekk hloqna politika biex minn jiflah hafna jaghti ftit, halli jghin lil dawk li ekonomikament jifilhu inqas minnu.
Kienet s-solidarjetà li dejjem emminna fiha li geghelitna naghmlu politika biex naghtu ghajnuna lit-tarbija minn qabel ma titwieled; kif titwieled sakemm tibqa’ l-iskola, jekk taghzel li tibqa’ tistudja. Jekk tkun zvinturata u ma ssibx xoghol, jekk ikollha xi incident fuq il-post tax-xoghol u twegga’ u ma tkunx tista’ tibqa’ tahdem.
Hloqna pensjoni mhux kontributorja anki ghal dawk li ghandhom bzonnijiet specjali u li ma jkunux jistghu jirritornaw ghad-dinja tax-xoghol. Hloqna pensjoni ghall-anzjani taghna u hafna u hafna beneficcji ohrajn.
Dan kollu u hafna iktar ma stajniex naghmluh kieku ma konniex nemmnu fis-solidarjetà.
Min ma jemminx fis-solidarjetà huwa egoist, jahseb fih innifsu biss u jimpurtah minn dak li jigri lilu biss. Ahna nemmnu fis-solidarjetà ghaliex nemmnu li l-ebda bniedem ma jista’ jghix wahdu u iktar ma nghinu u nkunu lesti li naghmlu sagrificcji ghal xulxin, aktar se nghixu ahjar.
L-ikbar zball ta’ kull gvern, jkun jekk jaqsam is-socjetà taghna f’sezzjonijiet u jipprova jxewwex u jghawwi sezzjoni kontra ohra. Jidentifika lil nies bi bzonnijiet specjali, lil ommijiet xebbiet, lill-istudenti, lill-pensjonanti, lill-anzjani… lin-nies bla xoghol u jipprova jaghti stampa li dawn piz fuq is-socjetà.
Is-socjetà taghna m’ghandiex tkun mibnija fuq il-mibgheda ta’ grupp kontra iehor, imma trid thares lejn il-bniedem b’mod shih li kull wiehed minnha ghandu hafna tajjeb u hafna komuni. Irridu nibnu is-socjetà taghna fuq it-tajjeb ta’ kull wiehed u wahda minna.
L-istat ghandu jkun l-mutur li jaghti l-opportunità biex din l-energija – rizultat tal-energija ta’ kull individwu, jinghaqdu u permezz taghha jinholoq iktar gid u iktar opportunitajiet. Is-socjetà ghandha tkun bhal tim tal-futbol; plejers differenti, bi rwoli differenti imma b’ghan wiehed.
Is-socjetà nhares lejha bhala familja tradizzjonali fejn it-tfal u z-zghazagh jkollhom mhabba specjali ghan-nanniet u fejn in-nanniet jinbidlu meta jkunu man-neputijiet, sitwazzjoni li la t-tfal ma jimmaginaw hajjithom minghajr in-nanniet u l-anqas in-nanniet ma jimmaginaw hajjithom minghajr in-neputijiet.
L-ulied jinbidlu fil-prezenza tan-nanniet
Tant ir-rabta bejn it-tfal u z-zghazagh kienet dejjem qawwija man-nanniet, li l-qawl Malti jghidlek li tan-nanna helu manna u ghandu jkun ikompli….u tan-nannu kemm ifuh. Il-genituri jibqghu sahansitra skantati kif uliedhom jinbidlu fl-imgiba u fl-aptit meta jkunu man-nanniet taghhom.
Imma din hija is-sitwazzjoni li s-socjetà trid timmira lejha…sitwazzjoni fejn iz-zewg gruppi jaraw it-tajjeb ta’ xulxin u jahdmu halli dak it-tajjeb jikber u jsir iktar dominanti. Hadd ma jhoss li in-nannu huwa ta’ theddida, jew in-neputi huwa ta’ theddida ghan-nanniet….imma jhossu li z-zewg rwoli jikkumplimentaw lil xulxin bla problema ta’ xejn.
L-istat jrid jkun impenjat biex johloq sitwazzjoni fejn is-socjetà ikollha tahdem ghal ghan wiehed, dak li ntejbu l-livell tal-hajja ta’ kull persuna irrilevanti mill-kulur tal-gilda ta’ dik l-persuna (u din forsi ghal xi whud saret daqsxejn difficli li jemmen fiha), irrilevanti mit-twemmin religjuz taghha, mill-orjentazzjoni sesswali u mill-età.
Inti min inti, temmen f’hiex temmen, tigi minn min tigi, ghandek kemm ghandek età, inti bniedem u bhala uman ghandna nharsu lejk b’mod shih.
Nahseb li biex naghmlu dan, il-bniedem irridu nohorguh mil-labirint, mill-kaxxi li forsi hemm min jipprova jdahhal lil bniedem fihom u nharsu lejn il-bniedem bhala bniedem b’mod holistiku, b’mod shih.
Jekk jirnexxilna naghmlu dan, ahna nistghu nahdmu biex inkabbru s-solidarjetà li tant ghandna bzonn biex bhala socjetà nirnexxu u nimxu ’l quddiem. Imma dan mhux sejjer jigri wahdu. Fid-dinja ma jsir xejn wahdu.
Irridu noholqu sitwazzjonijiet fejn persuni ta’ età, orjentazzjoni sesswali, twemmin u razza differenti jahdmu flimkien, fil-komunità, fuq il-post tax-xoghol u fis-socjetà li qed nghixu fiha.
Noholqu inizjattivi ta’ hidma, volontarja u mhiex. Biex persuni minn kull aspett tal-hajja jahdmu flimkien biex hadd ma jahseb u jhoss li ghandu xi theddida minn xi grupp jew minn xi hadd iehor, ghaliex l-iehor jew l-ohra ghandu xi tip ta’ kulur tal-gilda, età, orjentazzjoni sesswali jew twemmin religjuz differenti minn tieghu.
L-istat ghandu jkun hemm biex jaghti ezempju, meta ahna nghidu li m’hemm hadd ghar-rimi, inkunu qed infissru li fis-socjetà taghna hemm spazju ghal kulhadd, indipendentement mill-età, orjentazzjoni sesswali, kulur tal-gilda jew twemmin religjuz u politiku.
It-twemmin fis-solidarjetà intergenerazzjonali nistghu nigbruh f’dan is-slogan, f’din l-istqarrija ta’ twemmin. Iva ghaliex ma hemm hadd ghar-rimi, kulhadd huwa bzonnjuz u kulhadd ghandu sehem x’jaghti. Ahna nemmnu ukoll li bil-partecipazzjoni taghna ilkoll ahna kapaci naghmlu dinja ahjar.
Subscribe to this comment's feed
| < Prev | Next > |
|---|
